Beykoz Kundura, her yıl mart ayında sinema tarihinin öncü kadınlarını hatırlamaya ve üretimlerini yeniden görünür kılmaya odaklanan özel programlarına bu yıl İskoçya’nın belgesel sinema alanındaki kadın yönetmenlerini odağa alarak devam ediyor.
British Council desteğiyle hayata geçirilen, “Görünmeyen Emek, Görünür Hikâyeler: İskoç Kadın Belgeselciler 1935–Günümüz” başlıklı seçki, 6–7 Mart tarihlerinde izleyiciyle buluşacak.
Invisible Women kolektifi ve Scottish Documentary Institute iş birliğiyle hazırlanan kürasyon, İskoç kadın belgeselcilerin yaklaşık bir asra yayılan üretimlerini bir araya getiriyor. Program, geçmiş ile bugün arasında güçlü bağlar kurarken deneysel estetikler, hibrit anlatı biçimleri, görünmeyen emek, kayıp tarihler ve anlatılmamış kadın hikâyelerine odaklanıyor. Seçkide yer alan yapımlar, Türkiye’de ilk kez perdeye yansıyarak belgesel sinema izleyicisiyle buluşarak bugüne dek saklı kalmış kadın hikâyelerini görünür kılacak.
Program kapsamında belgesel sinemanın öncülerinden John Grierson’ın gölgesinde kalan kız kardeşleri Marion ve Ruby Grierson’ın hikâyesi ele alınıyor. 1930’lar ve 1940’larda önemli yapımlara imza atan ancak uzun yıllar boyunca yeterince görünürlük kazanamayan iki yönetmenin üretimlerinden oluşan seçki, bu mirası günümüze uzanan etkileriyle birlikte yeniden hatırlatıyor.
Program, 6 Mart Cuma akşamı gerçekleştirilecek gösterim öncesi sohbetle başlayacak. Invisible Women kolektifi ve Scottish Documentary Institute temsilcilerinin katılımıyla düzenlenecek konuşmada, kadınların yaratıcı üretimde geçmişten bugüne ve belgesel sinema tarihindeki görünürlüğü ele alınacak. Aynı akşam kısa film programının ardından sinema fuayesinde 1960’lar, 70’ler ve 80’lerde aktif olan kadın müzisyenlerin hikâyelerini araştıran ve görünür kılan Ladies On Records’un DJ performansı gerçekleşecek. Seçki, 7 Mart Cumartesi günü saat 17:00–18:15 saatleri arasında gerçekleştirilecek ikinci gösterim günüyle devam edecek.
Seçkide, Marion Grierson’ın 1935 tarihli Britanya sahilinde güneşle sarhoş olmuş bir günü yakalamak için yenilikçi sinema teknikleriyle deneyler yaptığı filmi Beside the Seaside (Denizin Kıyısında), Ruby Grierson’ın 1940 tarihli savaş döneminde bir ev kadınının yaşadığı zorlukları merkeze alan They Also Serve (Onlar da Hizmet Ediyor), Orkneyli deneysel sinemacı Margaret Tait’in Portrait of Ga (Ga’nın Portresi) adlı çalışması, Jenny Brown ve CJ Cayley imzalı Shetland Adaları’nın manzarasına ve geleneklerine sıcak, davetkâr bir giriş sunan 1940 yapımı Northern Outpost (Kuzey Karakolu), günümüzden Becky Manson’ın 2025 yapımı Water to the Wall (Duvara Kadar Su) ve Maria Pankova’nın 2023 yapımı The Sound of the Wind (Rüzgârın Sesi) filmleri yer alıyor. Farklı dönemlerden yapımları bir araya getiren program, İskoç kadın belgeselcilerin sinema tarihindeki izini sürüyor.
